Tofaş (TOASO) Katılım Endeksine Uygun mu?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Tofaş (TOASO), güncel dönemde BIST Katılım endeksinde yer almaz; yani bu dönem için katılım endeksine uygun değildir. Otomobil üretmek katılım açısından sorunlu bir faaliyet değildir; peki Tofaş neden endeks dışında? Cevap iki yönlüdür: şirketin katılım ilkelerine uygun olmayan faizli araç finansmanı faaliyetleriyle bağı ve buradan doğan gelirler, bir de finansal oranlarının eşiklerin üzerinde olması. Aşağıda bu “finansman iştiraki ve borç” meselesini, hissenin “helal mi” sorusundaki yerini ve durumun değişip değişemeyeceğini ele alıyoruz. Güncel hedef fiyatlar ve temettü geçmişi için tofaş hisse sayfasını inceleyebilirsiniz.

Tofaş neden katılım endeksinde değil?

Katılım endeksi bir şirketi iki ana ekrandan geçirir: önce faaliyet (ne iş yaptığı, gelir kaynakları ve grup/iştirak ilişkileri), sonra finansal oranlar (faizli borç, uygun olmayan gelir ve varlıkların belirli eşiklerin altında kalması). Tofaş her iki ekranda da takılır. Faaliyet tarafında, otomobil üretimi uygun olsa da şirketin katılım ilkelerine uygun olmayan faizli araç finansmanı faaliyetleriyle bağı ve bu faaliyetlerden doğan gelirler bulunur. Finansal tarafta ise uygun olmayan borç oranı yaklaşık %35, uygun olmayan varlık oranı yaklaşık %31 ile eşiklerin üzerindedir. İki ekranın birden aşılamaması, hisseyi endeks dışında bırakır.

Faizli finansman bağı ne anlama geliyor?

Otomotiv şirketleri, araç satışlarını desteklemek için çoğu zaman bir finansman kuruluşuyla (kredi/finansman şirketi) çalışır. Bu tür faizli finansman faaliyetleri katılım ilkelerine uygun olmadığından, şirketin bu faaliyetlerle ortaklığı ve buradan elde ettiği gelir, katılım faaliyet ekranından geçmesini engeller. Aynı sektörde yer alan ford otosan da benzer nedenlerle katılım endeksinin dışında kalır. Buna karşılık, faaliyeti ve finansalları tümüyle uygun olan sanayi şirketleri endekste yer alabilir; örneğin kardemir, hem faaliyet hem finansal oran ekranını geçtiği için katılım endeksindedir.

Tofaş hissesi helal mi?

“Helal mi” sorusu kişisel ve dinî bir değerlendirmedir; tek bir endeksin kapsamıyla sınırlandırılamaz. Katılım hassasiyeti olan yatırımcıların çoğu pratik bir ölçüt olarak BIST Katılım endeksini kullanır. Bu ölçüte göre Tofaş, güncel dönemde endekste yer almadığı için katılım kriterlerini bu dönem karşılamıyor kabul edilir. Üstelik buradaki eleme hem faaliyet/iştirak hem de finansal oran tarafında olduğu için tek boyutlu değildir. Nihai kararı verirken kendi ölçütlerinizi ve gerekiyorsa bir katılım finansı uzmanının görüşünü esas almanız yerinde olur.

Tofaş yüksek temettü ödüyor; bu katılımı etkiler mi?

Tofaş, Borsa İstanbul’un en cömert temettü ödeyen şirketlerinden biridir; ancak temettü dağıtmak katılım uygunluğunu belirleyen bir ölçüt değildir. Bir şirket ne kadar yüksek temettü öderse ödesin, faaliyeti ve finansal oranları katılım ilkelerine uymuyorsa endekse giremez. Dolayısıyla Tofaş’ın güçlü temettü performansı, hissenin katılım durumunu değiştirmez. Katılım uygunluğu ileride ancak faizli finansman bağının ve yüksek borç oranlarının çözülmesiyle değişebilir. Katılıma uygun hisselerin güncel listesini katılım endeksine uygun hisseler sayfasından takip edebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Tofaş’ı katılım endeksinden çıkaran unsurlar neler?

İki temel unsur: katılım ilkelerine uygun olmayan faizli araç finansmanı faaliyetleriyle bağ ve buradan doğan gelirler; bir de uygun olmayan borç (yaklaşık %35) ve varlık (yaklaşık %31) oranlarının eşiklerin üzerinde olması. Tofaş hem faaliyet hem finansal ekrandan geçemez.

Otomobil üreten her şirket katılım dışı mı?

Hayır, otomobil üretiminin kendisi uygundur. Elenmeye yol açan, şirketin faizli finansman faaliyetleriyle bağı ve yüksek borç oranlarıdır. Bu unsurlar bulunmasaydı, üretim faaliyeti tek başına engel oluşturmazdı.

Tofaş’ın yüksek temettüsü katılım açısından bir şey ifade eder mi?

Hayır. Temettü tutarı katılım uygunluğunun bir ölçütü değildir. Uygunluğu faaliyet/iştirak ilişkileri ve finansal oranlar belirler; temettü bu değerlendirmenin doğrudan bir girdisi değildir.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi ya da dinî fetva değildir. Katılım endeksi bileşimi ve şirketlerin faaliyet/finansal yapıları zamanla değişebildiğinden, kararınızı güncel duruma ve kendi araştırmanıza dayandırın.